Ding 19: podcasts

Een podcast is een uitzending via internet die je kunt downloaden en op een ander apparaat zetten, zoals een MP3-speler, laptop of mobiele telefoon. Het kan een radio (of audio) uitzending zijn of een video. Het woord podcast is afgeleid van ‘iPod’, de bekende MP3-speler van Apple, en ‘broadcast’ (Engels voor uitzending). Je kunt podcasts op elke MP3-speler beluisteren en/of bekijken, en op je eigen computer.

Het verschil met kijken naar YouTube of Uitzending gemist is dat dat ‘streams’ zijn die je beluistert/bekijkt vanaf de computers van de aanbieder. Podcasts download je in principe eerst naar je computer. Soms zijn allebei de opties beschikbaar: luisteren of downloaden. Als je een podcast downloadt kun je ‘m ook op een MP3-speler of telefoon zetten, voor onderweg in de trein of in de sportschool, als je geen internetverbinding hebt.

Er bestaan verschillende soorten podcasts. Je hebt de klassieke radio-uitzending van bijvoorbeeld Radio 1 of RTV Rijnmond, die na het uitzendtijdstip op internet wordt gezet en daar te beluisteren is. Een video-podcast wordt ook wel een vodcast genoemd.

Ontsluiten

Podcasts worden ook gebruikt om archieven van radio-uitzendingen te ontsluiten. Zo heeft de VPRO alle Marathon-interviews sinds 1986 online gezet als podcasts. Alle uitzendingen zijn te beluisteren via de site van de VPRO (streaming, met hun speler) en te downloaden zodat je de interviews op je eigen computer of MP3-speler kunt beluisteren. De publieke omroep heeft trouwens een website met alle beschikbare podcasts van radio-uitzendingen: Radiocast.nl.

Andere podcasters

Naast de podcasts van radiostations heb je zelf gemaakte uitzendingen van mensen die iets te communiceren hebben. Zo biedt journalist Feico Houweling op de website Hoor! Geschiedenis dagelijks een podcast over een aspect van de Nederlandse geschiedenis aan. Een ander voorbeeld is de lessenreeks Laura speaks Dutch, die ict-journalist Brenno de Winter maakte voor zijn Amerikaanse vriendin. Deze lessen kan iedereen beluisteren, downloaden en gebruiken. Ze zijn beschikbaar via iTunes (van Apple), een gratis en veel gebruikt programma (geschikt voor alle computers) voor muziek, video en podcasts.

Mobiel leren

ITunes ken je waarschijnlijk als muziekspeler, of je kent de iTunes winkel, waar je muziek kunt kopen. Maar iTunes is ook een belangrijke bron voor podcasts. Ze zijn meestal gratis en geschikt voor allerlei soorten apparaten. Er is een speciale sectie van iTunes, iTunes U geheten, die zich richt op ‘mobiel leren’. Universiteiten en andere onderwijsinstellingen gebruiken iTunes U om gratis colleges aan te bieden. Veel bekende Amerikaanse en Britse universiteiten zoals Harvard, Yale, MIT, Oxford en Cambridge verspreiden hun kennis op deze manier. In Nederland zijn de Technische Universiteit Delft en de Open Universiteit actief op iTunes. Ook musea en andere erfgoedinstellingen maken gebruik van iTunes U. Kijk bijvoorbeeld maar eens bij het Museum of Modern Art en het First World War Poetry Digital Archive. De keuze voor iTunes is mede gemotiveerd door het feit dat veel mensen deze software al gebruiken voor muziek.

Erfgoedinstellingen en podcasts

Erfgoedinstellingen maken ook gebruik van podcasts. Musea bieden steeds meer audiotours aan als podcast. Zo heeft de Kunsthal een architectuurpodcast die je kunt downloaden en op je MP-speler, mobiele telefoon of elekronische agenda kunt zetten. Je kunt de rondleiding beluisteren als je door het gebouw en het Museumpark wandelt.

Musea en archieven gebruiken podcasts ook op de volgende manieren.

• Archieven en musea bieden podcasts van lezingen aan. Het aanbieden van podcasts van lezingen kan het bereik aanzienlijk vergroten. Als de National Archives in Groot-Brittannië bijvoorbeeld een presentatie of lezing organiseert, komen er gemiddeld 20 tot 100 bezoekers op af. De podcasts worden 5.000 keer gedownload. De podcasts van het Museum of Modern Art in New York zijn inmiddels meer dan 100.000 keer gedownload.
• Archieven maken podcasts van eigen gedigitaliseerd materiaal uit de collectie. Zo kunnen geïnteresseerden gewoon thuis vanachter hun pc luisteren naar bijzondere audio-opnames. De Library and Archives Canada biedt onder de naam The Virtual Gramophone historische muziekopnames aan. Er zijn onder meer podcasts van drinkliederen, opera-uitvoeringen, kindermuziek, polka’s enz. Bekijk de volledige lijst met podcasts maar eens. De Los Alamos Historical Society heeft podcasts gemaakt van allerlei radio-uitzendingen, lezingen en interviews die over de atoombom gaan.
• De Kansas State Historical Society maakt podcasts omdat audioboeken zo populair waren. Ze hadden 35.000 podcast downloads in 2008 tegen 6.300 bezoekers van de bibliotheek. Met hun podcasts sluiten ze ook aan bij thema’s die op scholen worden behandeld. Ook musea doen dat via iTunes U.

RSS

Omdat het moeilijk bij te houden is wanneer een nieuwe podcast verschijnt van je favoriete radioprogramma, archief of hoogleraar kun je een RSS-abonnement nemen op de meeste podcasts. Dat is ook handig als er elke week of maand een nieuwe verschijnt: met een feed komt het vanzelf naar je toe. Als er een voorziening is voor RSS-feeds, zie je vaak de bekende oranje RSS-knop of een variant daarop met een hoofdtelefoon, zoals bij de Kansas State Historical Society.

Opdracht

1. Ga naar de podcastsite van Radio 1: www.radio1.nl/podcasts. In de linkerbalk zie je opties voor live luisteren en luisteren wat er op een bepaald tijdstip werd uitgezonden. Bovenaan midden staat ‘terugluisteren>podcasts’, en rechts daarvan een knop om je te abonneren. Het gaat hier om fragmenten uit het nieuws van de dag dat je in één podcast-pakketje gebundeld dagelijks kan ontvangen. Maar waar je vooral naar moet kijken: daaronder staan 3 kolommen ‘podcasts’ en daar kun je een programma uitzoeken dat je aanspreekt.
2. Klik en je komt op een pagina waar je je kunt abonneren op komende uitzendingen en oude uitzendingen beluisteren: er staat een lijst met ‘audio MP3′ en ‘download’ (NB: er zijn programma’s waar dat niet zo is, kies dan een andere). Kies iets uit en beluister een stukje om te zien hoe het werkt.
3. Abonneer je op de podcasts van Hoor! Geschiedenis en voeg ze toe aan je RSS feeds. Klik daarvoor rechtsboven op de oranje RSS button.
4. Ga op zoek naar een podcast over een onderwerp dat je interesseert bij Gespod, Podcastinfo, of Radiocast. Kun je niet vinden wat je zoekt? Tik dan eens bij Google het onderwerp van je keuze en ‘podcast’ in. Wij vonden met “podcasts film” bij Google meteen al een hele reeks – Film Junk bijvoorbeeld.

Extra:

• Als je software op je computer op je werkplek kunt installeren (of als je thuis aan deze opdracht wilt werken) download dan iTunes (als je het nog niet hebt). Het programma is gratis en geschikt voor Windows en Mac. Ga op zoek naar interessante podcasts bij iTunes U. Hoe je podcasts kunt zoeken en afspelen in iTunes lees je bij Apple: www.apple.com/nl/itunes/podcasts.
  NB: Podcasts zoek je via de iTunes Store van Apple. Het gaat echter in de meeste gevallen om gratis materiaal (het staat er ook altijd bij of een podcast gratis is).
• Als je meer wilt weten over podcasten bij de Kansas Historical Society is deze uitgebreide case study (in het Engels) interessant: Archives to Earbuds: Podcasting Digital Collections at the Kansas Historical Society.

(Foto van JWA Commons)